نور: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی‌مهدی
(صفحه‌ای تازه حاوی «يكى از القاب حضرت بقية الله ارواحنا فداه،"نور" است. در زيارت آن حضرت اين گونه...» ایجاد کرد)
 
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
يكى از القاب حضرت بقية الله ارواحنا فداه،"نور" است. در زيارت آن حضرت اين گونه به ايشان سلام مى كنيم: «السلام علیک یا نور الله الذی لا یطفی»١سلام بر تو! ای نور خدا که خاموش نمی شوی. او خورشيد است كه نورش باعث بقای حیات است و اگر نور خورشید نباشد، اثری از حیات باقی نخواهد ماند. از پیامبر اکرم(ص) سؤال شد در زمان غیبت از حضرت مهدی(ع)چگونه بهره مى برند؟فرمودند: او مانند خورشید پشت ابر است(كه با وجود آنكه ابرها مانع ديدارش هستند اما مردم از گرما و نورش بهره مندند)٢؛همچنين او نور هدايت است چنانكه در در قرآن،در  آياتى چون( یهدی الله لنوره من یشاء/هر كه را بخواهد به نور خود هدايت مى كند )٣ و ( والله متم نوره/خدا نور خود را كامل مى نمايد )٤ آمده كه اشاره به نور معنوی آن بزرگوار دارد كه خداوند توسط او انسن ها را هدايت مى نمايد و خود نور آن بزرگوار را تمام و كامل مى كند.
=[[:رده:نام‌ها و القاب|نام‌ها و القاب]] - نور =


یکی از القاب حضرت [[بقية الله|بقیةالله]] ارواحنا فداه، «نور» است. در زیارت آن حضرت، این‌گونه به ایشان سلام می‌کنیم:


اما اشاره به نور بودن آن حضرت در دعاي مخصوص شب نيمه شعبان كه شب تولد آن حضرت است، با عباراتي فاخر و عالي آمده است:"...نُورُكَ الْمُتَاَلِّقُ وَ ضِيآؤُكَ الْمَشْرِقُ وَ الْعَلَمُ النُّورُ فى طَخْيآءِ الدَّيْجُورِ...وَ نُورُهُ الَّذى لا يَخْبُو..."٥ يعني : نور درخشانت و پرتو فروزانت و نشانه روشنت در شب تاریک...".آن غایب پوشیده از نظر که عظیم بوده ولادتش و شریف است اصل و نسبش، فرشتگان گواه اویند و خدا یاور و تأییدکننده‌اش، آنگاه که وعده ظهورش در رسد و فرشتگان مددکاران اویند، شمشیر خداست که کند نشود و نور حق است که خاموش نگردد و با بردباری است که کاری بی‌منطق انجام ندهد، مدار روزگار است. [پدرانش] نوامیس عصر و متولّیان حکومت حق‌اند، نازل شده بر آنان آنچه در شب قدر نازل می‌شود، اصحاب حشر و نشرند و مفسّران وحی خدا و والیان امر و نهی حق؛
:'''«السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا نُورَ اللَّهِ الَّذِي لَا يُطْفَأُ»'''<ref name="MafatihNoor">مفاتیح الجنان، زیارت امام زمان (عج) در روز جمعه و دعاهای مربوط به آن حضرت.</ref>


سلام بر تو! ای نور خدا که خاموش نمی‌شود.


خدایا! بر خاتم و قائم شان که پوشیده از عوالم ایشان است درود فرست. خدایا! ما را به درک ایام او و ظهور و قیامش نائل فرما و از یارانش قرارمان ده و خون‌خواهی ما را به خون‌خواهی او قرین کن و ما را در شمار یاران و دلدادگانش ثبت فرما و در دولتش شاد و خرّم زنده بدار و از همنشینی‌اش بهره‌ مند ساز و برپادارنده حقش قرارمان ده و از بدی‌ ها به‌ سلامت بدار، ای مهربان‌ ترین مهربانان.و سپاس خدای را پروردگار عالمیان و درودهای بی‌ پایان خدا بر آقایمان محمّد خاتم پیامبران و رسولان و بر اهل‌ بیت راستگو و خاندان حق‌گویش باد و خدایا، لعنت فرست بر همه ستمکاران و بین ما و بین آنان داوری کن، ای داورترین داوران".اصولا نورانیت آن حضرت ، ديدنى است.او از نخستین انوار آفرینش است هر گاه او را در شب تاریک ببینند، اطرافش منور است. افرادی که او را در شب تاریک در حالی که ماهتاب هم نبوده در بیابان دیده اند، بیابان با نور آن حضرت روشن بوده است...
او خورشیدی است که نورش باعث بقای حیات است و اگر نور خورشید نباشد، اثری از حیات باقی نخواهد ماند. از [[حضرت محمد صلی الله علیه و آله|پیامبر اکرم]] (ص) سؤال شد که در زمان [[غیبت]]، چگونه از حضرت مهدی (ع) بهره می‌برند؟ فرمودند: او مانند خورشید پشت ابر است؛ با وجود آنکه ابرها مانع دیدارش هستند، مردم از گرما و نورش بهره‌مندند.<ref name="BiharSun">مجلسی، محمدباقر، ''بحار الأنوار''، ج ۵۲، ص ۹۲.</ref>


همچنین، او نور هدایت است؛ چنان‌که در قرآن، در آیاتی چون:


در زیارت روز جمعه آن حضرت هم آمده "سلام بر تو ای نور خداوند که هدایت‌ جویان به وسیلۀ او هدایت می‌ شوند"٦.  در شب معراج، نيز نور آن حضرت برای خاتم الانبیاء (ص)آشکار شد:"ای محمد! دوست داری آن‌ها (اوصیای خودت) را ببینی؟ گفتم: بله، ای پروردگار. فرمود: به سمت راست عرش توجه کن! چون متوجه شدم، ناگاه علی و فاطمه و حسن و حسین و علی بن الحسین و محمد بن علی و جعفر بن محمد و موسی بن جعفر و علی بن موسی و محمد بن علی و علی بن محمد و حسن بن علی و مهدی را دیدم که در رودی از نور ایستاده، نماز می‌گذارند و او-مهدی-در وسط آن‌ها مانند ستاره‌ای درخشان بود"٧. نيز فرمودند:"قسم به آنکه مرا به نبوّت برانگیخت، آنها قطعا از او بهره می‌برند و از نور ولایتش در غیبتش روشنایی می‌گیرند(یستضیئون بنور ولایته فی غیبته)٨.امام صادق(ع) نيز در تفسیر آیه شریفه "وَ أَشْرَقَتِ اَلْأَرْضُ بِنُورِ رَبِّها"٩ فرمود: ربّ الارض یعنی امام زمين، هرگاه ظهور کند مردم از نور آفتاب و ماه بی‌ نیاز می‌شوند و به نور امام اکتفا می‌کنند١٠؛ و در آخرت نور ائمه مؤمنین، در پیشاپیش و سمت راست مؤمنین پیش می‌رود تا این که آنها را در منازل‌ شان در بهشت فرود آورند.١١
:'''«اللَّهُ نُورُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ... يَهْدِي اللَّهُ لِنُورِهِ مَنْ يَشَاءُ»'''<ref name="Nur35">قرآن کریم، سورهٔ نور، آیهٔ ۳۵.</ref>


١ و٥ و ٦:مفاتيح الجنان.      ٢. بحارالانوار٩٢/٥٢.   ٣نور/٣٥.    ٤. صف/٨.   ٧.مکیال المکارم به نقل از غایه المرام/۱۸۹.   ٨.بحار الانوار٩٣/٥٢ح٨.    ٩.زمر/٦٩.    ١٠.بحارالانوار١٠/١٥.    ١١.تفسير برهان٢٨٩/٤.
یعنی خداوند نور آسمان‌ها و زمین است و هر کس را بخواهد، به نور خود هدایت می‌کند؛ و نیز:
 
:'''«وَاللَّهُ مُتِمُّ نُورِهِ وَلَوْ كَرِهَ الْكَافِرُونَ»'''<ref name="Saff8">قرآن کریم، سورهٔ صف، آیهٔ ۸.</ref>
 
یعنی خداوند نور خود را کامل می‌کند، هرچند کافران ناخشنود باشند.
 
این آیات در تبیین معنوی مقام آن حضرت مورد استناد قرار گرفته‌اند؛ نوری که خداوند به‌واسطهٔ او انسان‌ها را هدایت می‌کند و آن را به کمال می‌رساند.
 
==نور امام مهدی (عج) در دعاها و زیارات==
 
اشاره به نور بودن آن حضرت در دعای مخصوص شب [[نیمه شعبان|نیمهٔ شعبان]]، شب تولد آن حضرت، با عباراتی فاخر و بلند آمده است:
 
:'''«... نُورُكَ الْمُتَأَلِّقُ وَضِيَاؤُكَ الْمُشْرِقُ وَالْعَلَمُ النُّورُ فِي طَخْيَاءِ الدَّيْجُورِ ... وَنُورُهُ الَّذِي لَا يَخْبُو ...»'''<ref name="NimeShaban">مفاتیح الجنان، دعای شب نیمهٔ شعبان.</ref>
 
یعنی نور درخشانت، پرتو فروزانت و نشانهٔ روشن تو در شب تاریک... و نور او که خاموش نمی‌شود.
 
در ادامهٔ این دعا، دربارهٔ آن غایب پوشیده از نظر آمده است که ولادتش عظیم و اصل و نسبش شریف است؛ فرشتگان گواه اویند و خداوند یاور و تأییدکنندهٔ اوست. هنگامی که وعدهٔ [[ظهور|ظهورش]] فرا رسد، فرشتگان یاری‌اش می‌کنند. او شمشیر خداست که کند نمی‌شود و نور حق است که خاموش نمی‌گردد و با بردباری، کاری بی‌منطق انجام نمی‌دهد. او مدار روزگار است و پدرانش نوامیس عصر و متولیان حکومت حق‌اند. آنچه در شب قدر نازل می‌شود، بر آنان نیز نازل شده است؛ آنان اصحاب حشر و نشر، مفسران وحی خدا و والیان امر و نهی حق‌اند.
 
در ادامه، دعا با درخواست ظهور و یاری آن حضرت همراه می‌شود:
 
خدایا! بر خاتم و [[قائم]] آنان که از عوالم ایشان پوشیده است، درود فرست. خدایا! ما را به درک ایام او و ظهور و قیامش نائل فرما و از یارانش قرارمان ده؛ خون‌خواهی ما را با خون‌خواهی او قرین کن و ما را در شمار یاران و دلدادگانش ثبت فرما. در دولتش شاد و خرم زنده بدار، از همنشینی‌اش بهره‌مند ساز و برپادارندهٔ حقش قرارمان ده و از بدی‌ها به سلامت بدار، ای مهربان‌ترین مهربانان. سپاس خدای را، پروردگار جهانیان، و درودهای بی‌پایان خدا بر آقایمان محمد، خاتم پیامبران و رسولان، و بر اهل‌بیت راستگو و خاندان حق‌گویش باد. خدایا، بر همهٔ ستمکاران لعنت فرست و میان ما و آنان داوری کن، ای داورترین داوران.
 
اصولاً نورانیت آن حضرت، در برخی گزارش‌ها به‌صورت نوری آشکار توصیف شده است. در این گزارش‌ها آمده است که او از نخستین انوار آفرینش است و اگر در شب تاریک دیده شود، اطرافش روشن می‌شود. همچنین نقل شده است افرادی که آن حضرت را در شب تاریک و بدون وجود نور ماه در بیابان دیده‌اند، روشنایی بیابان را از نور او دانسته‌اند.
 
در زیارت روز جمعهٔ آن حضرت نیز آمده است:
 
:'''«السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا نُورَ اللَّهِ الَّذِي يَهْتَدِي بِهِ الْمُهْتَدُونَ»'''
 
سلام بر تو، ای نور خداوند که هدایت‌جویان به‌وسیلهٔ او هدایت می‌شوند.<ref>مفاتيح الجنان</ref>
 
==نور امام مهدی (عج) در روایات==
 
===نور امامان در شب معراج===
 
در روایتی دربارهٔ شب معراج، از آشکارشدن نور امامان برای پیامبر اکرم (ص) سخن گفته شده است. در این روایت، خداوند به پیامبر می‌فرماید که آیا دوست دارد اوصیای خود را ببیند. پیامبر پاسخ مثبت می‌دهد و پس از توجه به سمت راست عرش، علی، فاطمه، حسن، حسین، علی بن الحسین، محمد بن علی، جعفر بن محمد، موسی بن جعفر، علی بن موسی، محمد بن علی، علی بن محمد، حسن بن علی و مهدی را می‌بیند که در رودی از نور ایستاده و نماز می‌گزارند و مهدی در میان آنان مانند ستاره‌ای درخشان است.<ref name="Mikyal">مکیال المکارم، به نقل از ''غایة المرام''، ص ۱۸۹. </ref>
 
===بهره‌مندی از نور ولایت در دوران غیبت===
 
در روایتی از پیامبر اکرم (ص) دربارهٔ بهره‌مندی مردم از امام مهدی (عج) در دوران [[غیبت]] آمده است:
 
:'''«يَسْتَضِيئُونَ بِنُورِ وِلَايَتِهِ فِي غَيْبَتِهِ»'''<ref name="BiharWilayat">مجلسی، محمدباقر، ''بحار الأنوار''، ج ۵۲، ص ۹۳، حدیث ۸. </ref>
 
یعنی آنان در دوران غیبت، از نور ولایت او روشنایی می‌گیرند.
 
===زمین که به نور پروردگار روشن می‌شود===
 
امام صادق (ع) در تفسیر آیهٔ شریفهٔ:
 
:'''«وَأَشْرَقَتِ الْأَرْضُ بِنُورِ رَبِّهَا»'''<ref name="Zumar69">قرآن کریم، سورهٔ زمر، آیهٔ ۶۹.</ref>
 
یعنی زمین به نور پروردگارش روشن می‌شود، فرموده‌اند که «ربّ الأرض» به معنای امام زمین است. بر اساس این روایت، هنگامی که امام ظهور کند، مردم از نور خورشید و ماه بی‌نیاز می‌شوند و به نور امام اکتفا می‌کنند.<ref name="Burhan">بحارالانوار١٠/١٥.</ref>
 
همچنین در روایتی دربارهٔ آخرت آمده است که نور امامان مؤمنان، پیشاپیش و در سمت راست آنان حرکت می‌کند تا ایشان را به منزلگاه‌هایشان در بهشت برساند.<ref>تفسير برهان٢٨٩/٤.</ref>
 
==منابع==
 
{{پانویس}}
[[رده:نام‌ها و القاب]]
<references />

نسخهٔ کنونی تا ‏۸ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۱۲

نام‌ها و القاب - نور

یکی از القاب حضرت بقیةالله ارواحنا فداه، «نور» است. در زیارت آن حضرت، این‌گونه به ایشان سلام می‌کنیم:

«السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا نُورَ اللَّهِ الَّذِي لَا يُطْفَأُ»[۱]

سلام بر تو! ای نور خدا که خاموش نمی‌شود.

او خورشیدی است که نورش باعث بقای حیات است و اگر نور خورشید نباشد، اثری از حیات باقی نخواهد ماند. از پیامبر اکرم (ص) سؤال شد که در زمان غیبت، چگونه از حضرت مهدی (ع) بهره می‌برند؟ فرمودند: او مانند خورشید پشت ابر است؛ با وجود آنکه ابرها مانع دیدارش هستند، مردم از گرما و نورش بهره‌مندند.[۲]

همچنین، او نور هدایت است؛ چنان‌که در قرآن، در آیاتی چون:

«اللَّهُ نُورُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ... يَهْدِي اللَّهُ لِنُورِهِ مَنْ يَشَاءُ»[۳]

یعنی خداوند نور آسمان‌ها و زمین است و هر کس را بخواهد، به نور خود هدایت می‌کند؛ و نیز:

«وَاللَّهُ مُتِمُّ نُورِهِ وَلَوْ كَرِهَ الْكَافِرُونَ»[۴]

یعنی خداوند نور خود را کامل می‌کند، هرچند کافران ناخشنود باشند.

این آیات در تبیین معنوی مقام آن حضرت مورد استناد قرار گرفته‌اند؛ نوری که خداوند به‌واسطهٔ او انسان‌ها را هدایت می‌کند و آن را به کمال می‌رساند.

نور امام مهدی (عج) در دعاها و زیارات

اشاره به نور بودن آن حضرت در دعای مخصوص شب نیمهٔ شعبان، شب تولد آن حضرت، با عباراتی فاخر و بلند آمده است:

«... نُورُكَ الْمُتَأَلِّقُ وَضِيَاؤُكَ الْمُشْرِقُ وَالْعَلَمُ النُّورُ فِي طَخْيَاءِ الدَّيْجُورِ ... وَنُورُهُ الَّذِي لَا يَخْبُو ...»[۵]

یعنی نور درخشانت، پرتو فروزانت و نشانهٔ روشن تو در شب تاریک... و نور او که خاموش نمی‌شود.

در ادامهٔ این دعا، دربارهٔ آن غایب پوشیده از نظر آمده است که ولادتش عظیم و اصل و نسبش شریف است؛ فرشتگان گواه اویند و خداوند یاور و تأییدکنندهٔ اوست. هنگامی که وعدهٔ ظهورش فرا رسد، فرشتگان یاری‌اش می‌کنند. او شمشیر خداست که کند نمی‌شود و نور حق است که خاموش نمی‌گردد و با بردباری، کاری بی‌منطق انجام نمی‌دهد. او مدار روزگار است و پدرانش نوامیس عصر و متولیان حکومت حق‌اند. آنچه در شب قدر نازل می‌شود، بر آنان نیز نازل شده است؛ آنان اصحاب حشر و نشر، مفسران وحی خدا و والیان امر و نهی حق‌اند.

در ادامه، دعا با درخواست ظهور و یاری آن حضرت همراه می‌شود:

خدایا! بر خاتم و قائم آنان که از عوالم ایشان پوشیده است، درود فرست. خدایا! ما را به درک ایام او و ظهور و قیامش نائل فرما و از یارانش قرارمان ده؛ خون‌خواهی ما را با خون‌خواهی او قرین کن و ما را در شمار یاران و دلدادگانش ثبت فرما. در دولتش شاد و خرم زنده بدار، از همنشینی‌اش بهره‌مند ساز و برپادارندهٔ حقش قرارمان ده و از بدی‌ها به سلامت بدار، ای مهربان‌ترین مهربانان. سپاس خدای را، پروردگار جهانیان، و درودهای بی‌پایان خدا بر آقایمان محمد، خاتم پیامبران و رسولان، و بر اهل‌بیت راستگو و خاندان حق‌گویش باد. خدایا، بر همهٔ ستمکاران لعنت فرست و میان ما و آنان داوری کن، ای داورترین داوران.

اصولاً نورانیت آن حضرت، در برخی گزارش‌ها به‌صورت نوری آشکار توصیف شده است. در این گزارش‌ها آمده است که او از نخستین انوار آفرینش است و اگر در شب تاریک دیده شود، اطرافش روشن می‌شود. همچنین نقل شده است افرادی که آن حضرت را در شب تاریک و بدون وجود نور ماه در بیابان دیده‌اند، روشنایی بیابان را از نور او دانسته‌اند.

در زیارت روز جمعهٔ آن حضرت نیز آمده است:

«السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا نُورَ اللَّهِ الَّذِي يَهْتَدِي بِهِ الْمُهْتَدُونَ»

سلام بر تو، ای نور خداوند که هدایت‌جویان به‌وسیلهٔ او هدایت می‌شوند.[۶]

نور امام مهدی (عج) در روایات

نور امامان در شب معراج

در روایتی دربارهٔ شب معراج، از آشکارشدن نور امامان برای پیامبر اکرم (ص) سخن گفته شده است. در این روایت، خداوند به پیامبر می‌فرماید که آیا دوست دارد اوصیای خود را ببیند. پیامبر پاسخ مثبت می‌دهد و پس از توجه به سمت راست عرش، علی، فاطمه، حسن، حسین، علی بن الحسین، محمد بن علی، جعفر بن محمد، موسی بن جعفر، علی بن موسی، محمد بن علی، علی بن محمد، حسن بن علی و مهدی را می‌بیند که در رودی از نور ایستاده و نماز می‌گزارند و مهدی در میان آنان مانند ستاره‌ای درخشان است.[۷]

بهره‌مندی از نور ولایت در دوران غیبت

در روایتی از پیامبر اکرم (ص) دربارهٔ بهره‌مندی مردم از امام مهدی (عج) در دوران غیبت آمده است:

«يَسْتَضِيئُونَ بِنُورِ وِلَايَتِهِ فِي غَيْبَتِهِ»[۸]

یعنی آنان در دوران غیبت، از نور ولایت او روشنایی می‌گیرند.

زمین که به نور پروردگار روشن می‌شود

امام صادق (ع) در تفسیر آیهٔ شریفهٔ:

«وَأَشْرَقَتِ الْأَرْضُ بِنُورِ رَبِّهَا»[۹]

یعنی زمین به نور پروردگارش روشن می‌شود، فرموده‌اند که «ربّ الأرض» به معنای امام زمین است. بر اساس این روایت، هنگامی که امام ظهور کند، مردم از نور خورشید و ماه بی‌نیاز می‌شوند و به نور امام اکتفا می‌کنند.[۱۰]

همچنین در روایتی دربارهٔ آخرت آمده است که نور امامان مؤمنان، پیشاپیش و در سمت راست آنان حرکت می‌کند تا ایشان را به منزلگاه‌هایشان در بهشت برساند.[۱۱]

منابع

الگو:پانویس

  1. ↑ مفاتیح الجنان، زیارت امام زمان (عج) در روز جمعه و دعاهای مربوط به آن حضرت.
  2. ↑ مجلسی، محمدباقر، بحار الأنوار، ج ۵۲، ص ۹۲.
  3. ↑ قرآن کریم، سورهٔ نور، آیهٔ ۳۵.
  4. ↑ قرآن کریم، سورهٔ صف، آیهٔ ۸.
  5. ↑ مفاتیح الجنان، دعای شب نیمهٔ شعبان.
  6. ↑ مفاتيح الجنان
  7. ↑ مکیال المکارم، به نقل از غایة المرام، ص ۱۸۹.
  8. ↑ مجلسی، محمدباقر، بحار الأنوار، ج ۵۲، ص ۹۳، حدیث ۸.
  9. ↑ قرآن کریم، سورهٔ زمر، آیهٔ ۶۹.
  10. ↑ بحارالانوار١٠/١٥.
  11. ↑ تفسير برهان٢٨٩/٤.